P2P Soruşturmalarında Hesaba Bloke Konulması
P2P işlemleri nedeniyle banka hesabınıza bloke konulması, karşılaşabileceğiniz en can sıkıcı durumlardan biridir. Hesabınıza gelen paranın suçla bağlantılı olduğu şüphesi, bankalar, MASAK veya savcılık tarafından çeşitli kısıtlama tedbirlerinin uygulanmasına yol açabilir. Bu süreçte blokenin neden konulduğunu, kimin koyduğunu ve nasıl kaldırılabileceğini bilmek, mağduriyetinizi en aza indirmek açısından kritik önem taşır. Aşağıda P2P soruşturmalarında banka blokesinin nasıl işlediği, hangi yasal dayanaklara dayandığı ve blokenin kaldırılması için izlenmesi gereken yollar ayrıntılı şekilde anlatılmıştır.
1. Banka Blokesi Neden ve Kim Tarafından Uygulanır?
P2P işlemi nedeniyle hesaba gelen paranın suçla bağlantılı olması halinde banka hesaplarına çeşitli merciler tarafından bloke konulabilir. P2P kripto transferlerinde en büyük risklerden biri, karşı tarafın gönderdiği fonların yasa dışı bahis, nitelikli dolandırıcılık veya suç gelirlerinin aklanması gibi yasa dışı faaliyetlerle bağlantılı olmasıdır. Bu durumda masum bir satıcı olsanız bile hesabınız aniden dondurulabilir ve paranıza erişiminiz kısıtlanabilir.
Bloke, başlıca üç farklı merci tarafından uygulanabilir. İlk olarak bankanın kendi iç uyum birimi devreye girebilir. Bankalar, şüpheli işlem bildirimi algoritmalarını son derece hassas şekilde çalıştırır. Bir kullanıcının banka hesabına sicili bozuk bir hesaptan para geldiğinde, banka herhangi bir mahkeme kararı olmaksızın kendi iç prosedürlerine dayanarak geçici bir işlem kısıtlaması uygulayabilir. Bu tür blokeler genellikle 24 ila 72 saat arasında sürer ve bankanın kendi risk değerlendirmesi sonucunda kaldırılabilir ya da devam ettirilebilir. İkinci olarak MASAK devreye girebilir. 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun kapsamında MASAK, şüpheli işlem tespiti üzerine ilgili tutarın veya işlemin geçici olarak askıya alınmasına ve hesap hareketlerinin incelenmesine karar verebilir. Buradaki amaç, suç gelirinin kaybolmasını veya başka hesaplara dağılmasını engellemektir. MASAK blokeleri, kanunda öngörülen sürenin ötesinde uygulamada daha uzun sürebilmekte ve hesap sahibinin mağduriyetini artırabilmektedir. Üçüncü olarak Cumhuriyet savcılığı bloke koyabilir. Mağdurun şikâyeti üzerine savcılık, paranın izini sürerek P2P satıcısının hesabına ulaştığında, Ceza Muhakemesi Kanunu’nun ilgili maddeleri uyarınca hesaba bloke koyabilir. Savcılık tarafından konulan blokeler, ceza soruşturmasının bir parçası olduğu için daha uzun sürebilir ve kaldırılması için hukuki itiraz yollarının işletilmesi gerekir.
Blokeyi tetikleyen başlıca faktörler de bilinmelidir. Yıllık işlem hacminin gelir profili ile uyumsuz olması, yüksek frekanslı havale akışı, açıklama alanında “kripto” teriminin kullanılması, şüpheli karşı taraflarla işlem yapılması, MASAK bildirim geçmişi ve vergi beyanı eksikliği veya tutarsızlığı, bankaların ve MASAK’ın dikkatini çeken başlıca hususlardır. Bu faktörlerden herhangi birinin varlığı, masum bir yatırımcı veya tüccar olsanız dahi hesabınıza gelen paranın “kirli” bir ağdan geldiği şüphesiyle banka hesaplarınızın dondurulmasına neden olabilir.
2. Blokenin Hukuki Dayanağı ve Süresi
Ceza Muhakemesi Kanunu’na 25 Aralık 2025 tarihinde eklenen CMK 128/A maddesi, bilişim suçlarının işlenmesi suretiyle elde edilen menfaatin bulunduğu hesabın askıya alınması ve elkonulmasına ilişkin özel bir düzenleme getirmiştir. Bu düzenleme, P2P işlemleri nedeniyle karşılaşılan blokelerin en güncel yasal dayanaklarından biridir. Madde kapsamında sayılan suçlar nitelikli hırsızlık, nitelikli dolandırıcılık ve banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılmasıdır. Bilişim sistemlerinin kullanılması suretiyle işlenen bu suçlardan elde edilen menfaatin bulunduğu hesaplar, bu madde kapsamında askıya alınabilir.
Blokenin türüne göre süreler farklılık gösterir. Bankanın kendi iç uyum birimi tarafından konulan blokeler genellikle 24 ila 72 saat arasında sürer ve bankanın iç prosedürleri çerçevesinde uygulanır. MASAK tarafından 5549 sayılı Kanun’un 19/A maddesi uyarınca konulan geçici blokelerin süresi kanunda yedi gün olarak öngörülmüştür; ancak uygulamada inceleme sürecinin uzaması nedeniyle bu süre daha uzun sürebilmektedir. Cumhuriyet savcılığı tarafından CMK m.128 kapsamında konulan elkoyma tedbiri ise yargılama sonuna kadar devam edebilir ve bu süre 12 ila 36 ay arasında değişebilir. CMK 128/A kapsamında uygulanan askıya alma tedbiri ise en fazla 48 saat olarak düzenlenmiştir. Bu süre içinde savcılık, hâkim kararı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde kendi yazılı emriyle elkoyma işlemine dönüştürebilir. CMK 128/A’nın süreç akışı da önemlidir. Askıya alma işlemi ve hesap hareketleri, ilgili mali kurum tarafından tüm bilgi ve belgelerle birlikte derhal Cumhuriyet başsavcılığına bildirilir. Askıya alma işlemi ayrıca hesap sahibine de bildirilir. Hesap sahibi, askıya alma işleminin kaldırılması için Cumhuriyet başsavcılığına başvurabilir. Cumhuriyet savcısı, başvuru hakkında 24 saat içinde karar verir. Askıya alma işlemi tamamlanmadan suça konu menfaatin başka bir mali kuruma transfer edildiğinin tespit edilmesi halinde, bu durum ilgili mali kuruma gecikmeksizin bildirilir. Elkoyma aşamasında ise mali kurum tarafından askıya alınan veya Cumhuriyet savcısının yazılı emri üzerine askıya alınan hesapta bulunan suça konu menfaate, hâkim kararı üzerine veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Cumhuriyet savcısının yazılı emriyle askıya alma süresi içinde elkonulabilir. Hâkim kararı olmaksızın yapılan elkoyma işlemi 24 saat içinde görevli hâkimin onayına sunulur.
3. Blokenin Kaldırılması İçin İzlenecek Yol
Blokenin kaldırılması sürecinde atılacak ilk adım, blokenin hukuki dayanağının tespit edilmesidir. P2P hesap blokesi durumunda MASAK’ın 5549 sayılı Kanun m.19/A yetkisi ile CMK 128/A yetkisi sıkça karıştırılmaktadır. Bu nedenle öncelikle ilgili bankanın uyum departmanından blokenin dosya numarasını ve karar merciini yazılı olarak talep etmek gerekir. Blokenin hangi merci tarafından konulduğunu bilmeden yapılan itirazlar sonuçsuz kalabilir.
Her bloke türünün itiraz mercii farklıdır. Platform içi bloke söz konusuysa, platform destek üzerinden yazılı talep ve belgelerin sunulması gerekir. Sonuç alınamazsa noter ihtarnamesi ve Tüketici Hakem Heyeti veya Mahkemesi başvurusu yapılabilir. MASAK blokesi söz konusuysa, 5549 sayılı Kanun m.19/A uyarınca konulan tedbir için tedbiri koyan birime yazılı itiraz edilmesi ve akabinde Sulh Ceza Hakimliği’ne başvurulması gerekir. MASAK hesap blokesi itiraz süreci, idari makamlara sunulan somut blokzincir delilleriyle yürütülür ve ortalama 15 ila 60 gün içinde sonuçlandırılabilir. Savcılık tarafından CMK m.128 kapsamında konulan tedbire karşı ise yedi gün içinde Sulh Ceza Hakimliği’ne itiraz edilmesi gerekir. Hakimlik dosya üzerinden inceleme yapar ve gerekçeli karar verir. CMK 128/A kapsamında hesaba bloke konulduysa, hesap sahibi doğrudan Cumhuriyet başsavcılığına başvurabilir; savcı 24 saat içinde karar verir. Olumsuz karar halinde Sulh Ceza Hakimliği’ne itiraz edilebilir.
Blokenin kaldırılması için sunulması gereken belgeler de eksiksiz hazırlanmalıdır. Kimlik ve adres ispatı, işlem geçmişi, kaynak belgesi, banka hesap özeti, platform yazışmaları, TXID dökümü ve blokzincir işlem kayıtları, hukuk müşaviri vekaletnamesi bu belgelerin başlıcalarıdır. Kaynak belgesi olarak maaş bordrosu, kira geliri, miras ilamı, bağış belgesi veya vergi beyanı sunulabilir. Fonların meşru kaynağı belgelenip işlemin suçla bağlantısı olmadığı ortaya konabildiğinde blokenin kaldırılması mümkündür.
4. Bloke Sürecinde Avukat Desteğinin Önemi
Blokenin kaldırılması, teknik ve hukuki bilgi gerektiren karmaşık bir süreçtir. P2P kripto işlemlerinde alanında deneyimli bir avukatla çalışmak büyük önem taşır. Uzman bir avukat, blokenin hangi merci tarafından konulduğunu tespit eder ve doğru itiraz yolunu belirler. MASAK, banka iç uyum birimi veya Cumhuriyet savcılığı kaynaklı blokelerin itiraz mercileri ve süreçleri farklıdır; bu ayrımı doğru yapmak, sürecin hızlanmasını sağlar.
Teknik delillerin hukuki sürece entegrasyonu da uzmanlık gerektirir. Sulh Ceza Hakimliği’ne sunulacak on-chain adli bilişim raporu destekli itiraz dilekçesinin hazırlanması, blokzincir analizlerinin ve TXID kayıtlarının doğru şekilde sunulması gerekir. Avukat, savcılığa yapılacak başvurularda doğru argümanları geliştirir, itiraz dilekçelerini hazırlar ve sürecin takibini yapar. CMK 128/A kapsamında banka veya kripto hesaplarına konulan blokeyi kaldırmak için öncelikle blokenin nedenini öğrenmek gerekir. Genellikle yasa dışı bahis, nitelikli dolandırıcılık veya aklama suçları gerekçe gösterilir. Ardından savcılığa veya Sulh Ceza Hakimliği’ne yazılı itiraz dilekçesi sunulmalıdır. Hesabın meşru olduğunu kanıtlayan belgelerle savcılığa başvurulmalıdır. Yetkili makam, suçun işlendiği yer veya mağdurun yerleşim yeri Cumhuriyet Başsavcılığı’dır. Savcılık itirazı inceleyerek blokenin kaldırılmasına veya devamına karar verir. Kripto borsalarındaki varlıklara elkoyma da CMK 128/A uyarınca yasa dışı bahis veya suç geliri kapsamında yapılabilir.
Yanlış veya eksik beyanlar blokenin uzamasına neden olabilir. Ayrıca CMK 128/A her suç şüphesinde değil, yalnızca belirli suç tipleriyle sınırlı olarak devreye girer. Bu nedenle hangi suçlamayla karşı karşıya olunduğunun doğru tespit edilmesi ve buna göre savunma stratejisinin belirlenmesi hayati önem taşır.
5. Bloke Sonrası Yapılmaması Gerekenler
Hesaba gelen paranın suçla bağlantılı olduğu öğrenildikten sonra yapılacak bazı eylemler, mevcut durumu daha da ağırlaştırabilir. Parayı başka bir hesaba aktarmak, fonları gizlemek veya başka hesaplara dağıtmak, kara para aklama şüphesini kuvvetlendirir. Nakit çekmek veya parayı kriptoya çevirmek gibi ani ve olağandışı işlemler, bankaların ve MASAK’ın risk değerlendirmesinde şüpheyi artırır. Geriye dönük sahte sözleşme veya fatura düzenlemek ise delil karartma suçunu gündeme getirebilir ve ceza soruşturmasının seyrini olumsuz etkileyebilir.
Süreci zorlaştıran davranışlardan da kaçınmak gerekir. Avukatsız işlem yapmak, hukuki ve teknik bilgi gerektiren bu süreçte yanlış beyanlarda bulunulmasına ve sürecin uzamasına neden olabilir. Blokenin kaynağını araştırmamak da hatadır; blokenin MASAK, savcılık veya banka kaynaklı olmasına göre izlenecek yol farklıdır. Bu ayrım yapılmadan girişilen itirazlar sonuçsuz kalabilir. Zamanında itiraz etmemek de hak kaybına yol açar; CMK m.128 kapsamında konulan tedbire karşı yedi gün içinde itiraz edilmesi gerekir. Eksik belge sunmak da itirazın reddedilmesine neden olabilir. Bloke haksız çıkarsa, Türk Borçlar Kanunu’nun haksız fiil hükümleri çerçevesinde platform veya devlet aleyhine tazminat talep edilebilir. Ancak bunun için gerekçeli karar ve zarar ispatı şarttır. Bankalar, 5549 sayılı Kanun kapsamında yükümlülüklerini yerine getirirken, kanunda öngörülen sürenin sonunda blokeyi kaldırmaları gerekirken blokeyi kaldırmaktan kaçınabilmektedir. Bu durumda gerekli idari ve hukuki yollara başvurulmalıdır.
